Naslovna Poljoprivreda Malina i kupina biraju zemljište, veli struka

Malina i kupina biraju zemljište, veli struka

59
0

Dobar izbor zemljišta i položaja da se podižu malina i kupina je ključni preduslov za uspešnu i rentabilnu proizvodnju. Među različitim tipovima zemljišta koja se nalaze u proizvodnim područjima Srbije, Bosne i Hercegovine i Crne Gore, većinom su smeđa, slabo kisela zemljišta na paleozojskim škriljcima, gajnjačama, antropogeneziranim smonicama, dubokim aluvijalnim i deluvijalnim nanosima gde prevladavaju fine čestice i imaju manji udio gline, kao i starije šumske krčevine.

Foto: Pixabay

S obzirom na to da su zemljišta tipa smonica široko rasprostranjena u našoj regiji, potencijalni poljoprivredni proizvođači trebaju biti svesni da takva zemljišta imaju izuzetno nepovoljne karakteristike u pogledu vode i fizičkih svojstava. Naime, ta zemljišta imaju tendenciju da se jako nabubre pri vlaženju, dok se u suhom stanju stvrdnu i puknu. Stoga biljke koje se uzgajaju na takvim zemljištima često pate od nedostatka vode i vazduha izmenično.

Šta još malina i kupina ištu? Više detalja o proizvodnji

Pravilan izbor lokacije za sadnju gde malina i kupina mogu da uspeju je ključan za njihovu profitabilnu proizvodnju, jer su ove voćne vrste veoma osetljive na rane jesenje i zimske mrazeve, sušu, visok nivo podzemnih voda i suve, jake i hladne vetrove.

malina, pixabay
foto pixabay

Na brežuljkastim i brdskim područjima, kao i u predplaninskim oblastima, najpogodnije su blago nagnute površine sa nagibom od otprilike 5 stepeni. Zasade treba smestiti na sredinu ovakvih nagiba jer oni pružaju najpovoljniji balans vode i vazduha. Niži delovi mogu biti previše vlažni, dok su viši obično suvi.

Zemljište u zasadu maline i kupine mora biti rastresito i bez korova tokom cele vegetacione sezone, što zahteva redovnu obradu zemljišta. Glavne svrhe obrade zemljišta su očuvanje optimalne vlažnosti i provetrenosti, suzbijanje korova i unošenje đubriva u korensku zonu biljaka.

Prema osnovnim fizičko-hemijskim i drugim karakteristikama zemljišta, pre početka berbe potrebno je obaviti 2-3 prolazne obrade međurednog prostora (poput frezanja ili tanjiranja) ili košenja u vlažnijim područjima, i 3-4 ručna čišćenja ili uklanjanje korova između redova, uz istovremeno uklanjanje prvih serija izdanaka i dodavanje đubriva. Prva prolećna obrada treba da se izvrši odmah nakon nestanka snežnog pokrivača i kada se zemljište prosuši (obično u martu), nakon što su stajnjak i mineralna đubriva raspoređeni.

Poslednja međuredna obrada zemljišta tokom godine treba da se obavi neposredno nakon berbe (ili u poslednjim danima berbe), odnosno neposredno pre ili posle odsecanja izdanaka koji su doneli rod.

OK, i šta još?

Takav način obrađivanja međurednog prostora pokazao se izuzetno korisnim u praksi, posebno u sušnijim regionima i kada nema mogućnosti za navodnjavanje zasada. Međutim, poslednjih godina, globalno tržište postavlja sve strože zahteve u vezi sa čistoćom plodova maline, što se reguliše obaveznom primenom standarda kvaliteta. Zbog toga je neophodno uskladiti tehnologiju obrade međurednog prostora malina u zasadima . Postoji zabrinutost da bi u sušnim regionima plodovi maline i kupine mogli da budu kontaminirani česticama prašine i drugim primesama iz zemljišta koje je često obrađeno.

U tom smislu, predlažu se sledeće izmene i dopune ovog tehnološkog procesa:

Foto: Pixabay
  • Do početka berbe, obaviti jedno oranje ili plitko freziranje međurednog prostora u rano proleće, neposredno nakon vezivanja izdanaka. Pritom obaviti i dva ručna čišćenja korova između redova, uz istovremeno uklanjanje prvih serija izdanaka i đubrenje;
  • Drugo čišćenje između redova obaviti pred cvetanje. Održavanje međurednog prostora može se vršiti košenjem ili freziranjem (ručno ili mašinski) u dva do tri navrata;
  • Treće čišćenje, po mogućstvu, obaviti nakon berbe, nakon odsecanja izdanaka koji su rodili i delimičnog proređivanja novih izdanaka. Tako će bolje biti pripremljeni za narednu vegetaciju.

Finiširanje uz finese

Gajenje pokrovnih useva, odnosno zatravljivanje međurednog prostora, ključno je za održavanje povoljnog stanja zemljišta u integralnom sistemu proizvodnje maline i kupine. Za zatravljivanje se koriste uobičajene višegodišnje vrste trava, ljuljeva i vijuka, uz mogućnost dodavanja ježevica. Zatravljivanje se može izvesti tokom maja/juna ili kasnog leta, nakon sadnje. Naravno, može i godinu dana pre sadnje, nakon što su mehanički obrađeni trakasti delovi.

Image by Stephanie Albert from Pixabay

Redovno korišćenje malčera tokom rodnoh godina (4 do 6 puta godišnje) efikasno kontroliše rast korova. Značaj stajnjaka za uspešnu proizvodnju voća je dobro poznat, kao i potreba za pravilnim unošenjem stajnjaka u zemljište. Nepravilna primena stajnjaka, ostavljanjem na površini zemljišta, nije preporučljiva, jer se tako iskorišćenje stajnjaka smanjuje na ispod 60%.

Izvor: Dobro jutro